Programista to nie zawsze umysł ścisły po politechnice

IT to bardziej różnorodna branża, niż podpowiada stereotyp.

Do branży IT przechodzą osoby z sektorów, które nie mają wiele związku z technologią. Silny napływ kandydatów z tych branż, zwłaszcza w kontekście udzielonych odpowiedzi, sugeruje, że IT jest dla wielu z nich sposobem na stabilniejsze warunki pracy i lepsze wynagrodzenie.

Wśród osób, które obecnie pracują w IT, wcześniejsze miejsca zatrudnienia rozkładają się następująco: obsługa klienta - 12,7%, sprzedaż - 10,2%, logistyka i szkolnictwo - po 9,3%, budownictwo - 5,9%, finanse, wytwórstwo oraz marketing i reklama - po 3,4%, służba zdrowia - 2,5%, gastronomia - 1,7%, IT (zmiana specjalizacji w obrębie branży) - 1,7%. Łącznie 2,4% osób deklaruje, że wcześniej nie pracowało lub studiowało.

Osoby, które dopiero przygotowują się do pracy w IT, chcą zostawić za sobą takie sektory, jak obsługa klienta - 14,6%, logistyka - 11,8%, budownictwo - 10,8%, sprzedaż - 10,6%, wytwórstwo - 8,1%, szkolnictwo i edukacja - 6,3%, marketing i reklama - 6,1%, handel detaliczny (retail) - 5,5%, finanse i bankowość - 4,9%, gastronomia - 3,9%, transport - 3,4%, służba zdrowia i medycyna - 2,6%, administracja publiczna - 2,0%, hotelarstwo i turystyka - 1,5%, IT (zmiana specjalizacji) - 1,2%. Około 1% stanowią osoby, które nie pracują, studiują lub nie mają wcześniejszego doświadczenia.

Widać świadomość, że IT nie jest łatwą pracą za duże pieniądze

Zamiast roszczeniowości widać niepewność. Kandydaci przygotowują się do pracy z duszą na ramieniu.

W dyskusjach o rynku często pojawia się obraz „roszczeniowych juniorów”, którzy oczekują wysokich zarobków na start i pracy bez wysiłku. Dane pokazują jednak, że nowi kandydaci twardo stąpają po ziemi i są świadomi ryzyka. Aż 35,2% aspirujących obawia się, że nie znajdzie pracy, a 21,8% martwi się trudnościami w nauce. Co ciekawe, strach ma wielkie oczy - te same obawy towarzyszyły osobom, które już pracują w branży, choć w nieco mniejszym stopniu (odpowiednio 32,0% i 18,7% wskazań). Rzeczywistość okazuje się więc nieco łaskawsza niż wyobrażenia kandydatów.

Pozostałe odpowiedzi wskazują, że respondenci obawiają się też konieczności zaczynania wszystkiego od podstaw (14,0% aspirujących i 13,3% wśród obecnych pracowników IT), braku stabilności finansowej podczas nauki lub przebranżowienia (13,4% i 10,4%), utraty dotychczasowego statusu zawodowego (5,7% i 6,1%) i wsparcia rodziny (2,4% i 5,5%). Tylko 10,7% badanych deklaruje brak obaw. Inne - rzadkie odpowiedzi (2,4% i 3,3%).

Rozpoczęcie pracy w IT od podstaw jest więc przedsięwzięciem trudnym, ale zdecydowanie nie niemożliwym.

Juniorzy chcą pracować - ale nie jeździć do pracy

Praca zdalna wygrywa z prestiżem biura.

Wśród kierownictwa firm pokutuje przekonanie, że zdeterminowany junior zrobi wszystko, łącznie z przeprowadzką na drugi koniec Polski, byle tylko „zaczepić się” w IT. Obecni kandydaci - często posiadający już rodziny i kredyty - nie są tak mobilni, jak studenci, którzy ciągnęli do branży dekadę temu.

Największa grupa respondentów, bo aż 31,7% deklaruje wprost, że nie jest gotowa na przeprowadzkę, wskazując możliwość pracy zdalnej w IT jako najważniejszą motywację (16,4% aspirantów), której towarzyszą chęć rozwoju (14,9%) i pracy z elastycznych godzinach (12,5%), a także wysokie zarobki (12,4%). Kandydaci podkreślają również znaczenie równowagi między życiem zawodowym a prywatnym (10,8%) oraz poczucia spełnienia się w wykonywanej pracy (8,6%). Niewielu ma nadzieję na szybki rozwój nowej kariery (3,7%). Mało kogo obchodzą również świadczenia dodatkowe (2,9%). Inne - rzadkie odpowiedzi (17,8%).

W praktyce oznacza to, że IT jest postrzegane nie tylko jako dobrze płatna branża, ale przede wszystkim sposób na połączenie pracy zawodowej z życiem rodzinnym, bez konieczności porzucania swoich korzeni i ponoszenia wysokich kosztów życia w dużych miastach.

Z badań wyłania się obraz, który przeczy stereotypowi „informatyka-zapaleńca”. Nowi kandydaci to osoby rozczarowane dotychczasową pracą, gotowe zapłacić za naukę, poświęcić wolny czas i zaryzykować stabilność finansową, byle wyrwać się z zawodowego impasu. Wizja lepszego życia i rozwoju kariery motywuje silniej niż pasja do technologii.

„Wyniki pokrywają się z naszymi obserwacjami. Zauważyliśmy, że firmy, które wymiernie odpowiadają na wspomniane potrzeby rynku pracowników, szybciej przyciągają odpowiednich specjalistów”, dodaje Nazar Danczuk, Country Manager w Jooble.

„70% naszych absolwentów to osoby zmieniające karierę, które proaktywnie podchodzą do kwestii poszukiwania pracy i rozwoju, ponieważ wiele zainwestowały w zmianę swojego życia. Według opinii naszych partnerów z branży rekrutacyjnej, ta wytrwałość pomaga im się wyróżnić na tle innych kandydatów” - twierdzi Magda Majcher, koordynatorka ds. zatrudnienia w Mate academy.

Badanie zostało przeprowadzone wspólnie przez Jooble i Mate academy na przełomie III i IV kwartału 2025 roku. W internetowej ankiecie udział wzięło 599 respondentów, w tym osoby uczące się do nowego zawodu lub rozważające wejście do branży IT (75,4% próby) oraz specjaliści już w niej zatrudnieni (24,6%). Respondentami były osoby dorosłe aktywnie zainteresowane zmianą kariery zawodowej na związaną z sektorem IT lub rozwijające swoją karierę w tym sektorze.

Kwestionariusz zawierał pytania zamknięte z przygotowanymi odpowiedziami oraz możliwość udzielenia własnego komentarza, co pozwoliło zebrać zarówno twarde dane liczbowe, jak i jakościowe wnioski dotyczące motywacji, obaw i sytuacji życiowej kandydatów. Błąd statystyczny nie przekracza 5%.

Jooble to międzynarodowa wyszukiwarka ofert pracy, z której codziennie korzystają miliony użytkowników z 66 krajów. Według serwisu SimilarWeb to jedna z 10 najpopularniejszych platform z ofertami pracy pod względem ruchu w sektorze pracy i zatrudnienia.

Mate academy to startup edukacyjno-technologiczny; głównym produktem firmy jest platforma do nauki programowania z szeroką gamą kursów tematycznych dla osób chcących rozpocząć pracę w IT.

Źródło informacji: Jooble/Mate academy