Program Badań Kosmicznych Sieci Badawczej Łukasiewicz [www.lukasiewicz.gov.pl] skupi się na trzech obszarach: rozwijaniu platform satelitarnych, technologiach wynoszenia ich na orbitę oraz pracach nad tzw. ładunkami użytecznymi (aparaturą badawczą lub innym oprzyrządowaniem umieszczonym w kosmosie).

Nakłady na Program Badań Kosmicznych Sieci Badawczej Łukasiewicz szacowane są na ok. 2,4 mld zł na przestrzeni 10 lat. Finansowanie ma pochodzić ze środków własnych Sieci, funduszy na obronność i rozwój technologii kosmicznych oraz współpracy z sektorem prywatnym. Program będzie oferował usługi polskim i międzynarodowym klientom, a dzięki podejściu dual-use (podwójnego zastosowania) pozwoli na wykorzystanie cywilnych technologii w obronności.

„Dzięki konsolidacji zasobów 22 instytutów Sieci mamy historyczną szansę stać się europejskim liderem w technologiach przemysłu kosmicznego” - zauważył dr Marcin Kulasek, minister nauki i szkolnictwa wyższego. - Nie możemy pozwolić sobie na niewykorzystanie takiej okazji ani na przeciętność. Tym bardziej, że nie startujemy od zera. Już ubiegłoroczna misja Sławosza Uznańskiego-Wiśniewskiego wyniosła Polskę na orbitę kosmicznych ambicji. Teraz program Sieci Badawczej Łukasiewicz ma sprawić, że będziemy jeszcze silniej zakotwiczeni w europejskim sektorze kosmicznym” - dodał minister nauki.

Analitycy szacują, że do 2040 roku globalna wartość projektów kosmicznych wzrośnie trzykrotnie. Według analiz każde euro zainwestowane w badania kosmiczne może przynieść ośmiokrotny zysk.

„Program Badań Kosmicznych to inwestycja w przyszłość: w polską gospodarkę, polski przemysł i w bezpieczeństwo państwa. Dostęp Polski do orbity nie może opierać się wyłącznie na zagranicznych korporacjach i ich podwykonawcach, od których jesteśmy obecnie uzależnieni” - mówił dr Hubert Cichocki, prezes Centrum Łukasiewicz.

Podczas inauguracji Programu Badań Kosmicznych Sieci Badawczej Łukasiewicz zaprezentowano plany dotyczące m.in. wynoszenia satelitów na niskie orbity za pomocą mobilnych wyrzutni i samolotów, wyspecjalizowanych zastosowań sztucznej inteligencji czy zaawansowanych materiałów, w tym obniżających wykrywalność ultraczarnych powłok.

Program konsoliduje zasoby 22 instytutów Sieci Badawczej Łukasiewicz, a jego koordynatorem jest Łukasiewicz - Instytut Lotnictwa (Łukasiewicz - ILOT). Inżynierowie Sieci dysponują szerokim doświadczeniem w obszarze kosmicznym, szczególnie w zakresie współpracy z Europejską Agencją Kosmiczną, z którą realizują obecnie ponad 50 projektów. Przykładowo w ciągu dwóch najbliższych lat na orbitę trafi satelita SPARK, opracowany wspólnie przez grupę instytutów Sieci, których prace koordynuje Łukasiewicz - ILOT.

Dr inż. Adam Okniński, koordynator Programu Badań Kosmicznych, wskazał, że program to szansa na rozwój technologii kwantowych, big data czy sztucznej inteligencji. Według niego niezbędna będzie jeszcze bliższa współpraca z administracją publiczną i krajowymi partnerami przemysłowymi.

„Osiągniemy niezależny dostęp do orbity. To znaczy, że polskie podmioty będą mogły wynosić swoje satelity na orbitę ziemską w sposób niezależny od partnerów z państw trzecich. Będą to orbity, które my wybierzemy, a nie będą wynikały z orbit definiowanych przez operatorów rakiet. Będziemy w stanie odpowiedzieć na sytuację kryzysową i na przykład wynieść nowego satelitę w ciągu tygodni od zaistniałej potrzeby” - zapowiedział koordynator Programu Badań Kosmicznych.

Zdaniem ekspertów pracujących przy programie kosmicznym osiągnięcia naszych inżynierów możemy wykorzystać w praktyce: nie tylko wynosząc satelity, ale również je serwisując.

„Zakładamy, że dzięki realizacji tego programu polski biznes będzie mógł stać się liderem w bardzo ważnej niszy na rynku usług kosmicznych, mianowicie serwisowania małych satelitów” - podsumował prezes Centrum Łukasiewicz.