Rosja jest w fazie schyłkowej. To kolejne światowe imperium po brytyjskim, które się rozpadnie – ocenił w rozmowie z PAP brytyjsko-polski historyk prof. Norman Davies. Zaznaczył, że w odróżnieniu od Rosji „Polska kwitnie”, a Polacy czują, że wreszcie „stali się kimś w Europie”.

- Polacy nie uświadamiają sobie, jak bardzo wyprzedzili swoich sąsiadów. I nie tylko sąsiadów. Weźmy Wielką Brytanię, która dołuje, podczas gdy Polska kwitnie. Nie chodzi tylko o rozwój materialny, ale także o prestiż, o wzrost znaczenia międzynarodowego. Świat widzi, że Polska się rozwija – powiedział prof. Davies w rozmowie z Polską Agencją Prasową. - Tak długiego okresu pokoju Polacy jeszcze bowiem w historii nie zaznali - dodał.

Zapytany o to co sądzi o tym, że niemieckie media nazywają dziś Polskę  „nowymi Niemcami”, powiedział, że to bardzo dobrze. Następnie zastanawiał się na głos: „Czy Polacy zdają sobie w pełni sprawę ze znaczenia tego, że polska armia jest dziś potężniejsza niż niemiecka? Nie potrwa to pewnie długo, bo Niemcy się przecież zbroją, ale to chyba musi wpływać pozytywnie na polską psyche?” Zdaniem profesora Daviesa „Polacy czują, że wreszcie stali się kimś w Europie”, choć wciąż część z nich cierpi na „syndrom Niemca wiecznego wroga”.

Davies przyznał, że choć zajmuje się Polską od ponad 50 lat, to wciąż do końca nie rozumie fenomenu polskiego sukcesu. - Jeśli chodzi o polski fenomen, sam do końca tego nie rozumiem. Polska na pewno bardzo dużo zawdzięcza członkostwu w Unii Europejskiej i europejskim funduszom – podkreślił.

PAP zapytała historyka, jak według niego zakończy się wojna w Ukrainie. - Wcześniej czy później Rosja przegra. Wszyscy w Europie boją się Putina, ale on nie odniósł przecież żadnego sukcesu – powiedział Davies. Zaznaczył, że w dłuższej perspektywie dużo większym zagrożeniem dla świata niż Rosja są Chiny.

Prof. Davies przedstawił też jeden ze scenariuszy początku końca imperium Putina: „Jeśli Chiny wkroczą na Daleki Wschód, to Rosja pęknie. Rozsadzi ją groza, poczucie niewyobrażalnej klęski. Oto bowiem po tylu latach powiększania się, imperium nagle zaczynie się kurczyć. Mentalnie to będzie dla wielu Rosjan stan nie do zniesienia”. 

Zdaniem Daviesa „wojna w Ukrainie przyspieszy zmiany technologiczne, społeczne i polityczne, ale natura ludzka się nie zmieni”. - Ludzkość ma w sobie dziwną miksturę elementów dobra, zła i obojętności. Żyjemy w epoce Sztucznej Inteligencji i nie wiemy, dokąd nas to zaprowadzi? Nie doczekam zapewne tego, jak się to wszystko skończy, ale uważam, że na razie mamy z AI więcej problemów, niż korzyści - powiedział.

Cały wywiad z prof. Normanem Daviesa opublikujemy w sobotę rano.

Jacek Pawlicki (PAP)

jap/ mro/